इ. 1 ते 12 वी शिक्षकांना DIKSHA
Portal वर AI साथी ऑनलाइन कोर्स
पूर्ण करावे लागणार! वाचा सविस्तर
DIKSHA Portal वरील "AI Saathi for Educators" (शिक्षकांसाठी AI साथी) हा ऑनलाइन कोर्स सर्व शिक्षकांनी पूर्ण करणे.
राज्यातील इयत्ता १ ली ते १२ वी पर्यंत अध्यापन करणाऱ्या सर्व शिक्षकांनी DIKSHA Portal वरील "Al Saathi for Educators" (शिक्षकांसाठी AI साथी) हा ऑनलाईन कोर्स पूर्ण करण्याबाबत.
राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद, महाराष्ट्र, पुणे यांनी कोटक एज्युकेशन फाउंडेशनच्या सहकार्याने "AI Saathi for Educators" (शिक्षकांसाठी AI साथी) हा ऑनलाईन कोर्स विकसित केला असून तो DIKSHA Portal वर उपलब्ध करून देण्यात आला आहे. सदर ऑनलाईन कोर्सचे उद्घाटन मा. शालेय शिक्षण मंत्री, श्री. दादाजी भुसे यांच्या शुभहस्ते दिनांक १४ जुलै २०२६ रोजी मंत्रालय, मुंबई येथे संपन्न झाले आहे.
कृत्रिम बुद्धिमत्ता (Artificial Intelligence AI) हे तंत्रज्ञान आज शैक्षणिक तसेच प्रशासकीय व्यवस्थेचा अविभाज्य भाग बनत आहे. AI चा योग्य, सुरक्षित व जबाबदार वापर केल्यास अध्यापन-अध्ययन प्रक्रिया अधिक परिणामकारक होण्याबरोबरच दैनंदिन कामकाजाची गती, गुणवत्ता, अचूकता व कार्यक्षमता वाढण्यास मोठी मदत होते. अध्यापन नियोजन, अध्ययन साहित्य निर्मिती, मूल्यमापन, अहवाल लेखन, माहितीचे विश्लेषण, सादरीकरणे तयार करणे तसेच विविध प्रशासकीय कामांमध्ये AI आधारित साधनांचा प्रभावी वापर करता येतो. त्यामुळे शिक्षकांनी AI विषयक मूलभूत ज्ञान व कौशल्ये आत्मसात करणे ही काळाची गरज आहे.
सदर कोर्सद्वारे कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) व मशीन लर्निंग (Machine Learning) यांच्या मूलभूत संकल्पना, शिक्षण क्षेत्रामधील AI चे विविध उपयोग, AI आधारित उपयुक्त साधनांचा प्रभावी वापर, AI चा जबाबदार, सुरक्षित व नैतिक (Responsible AI) वापर तसेच दैनंदिन शैक्षणिक व प्रशासकीय कामकाजामध्ये AI चा प्रभावी समावेश करण्याच्या पद्धती यांविषयी मार्गदर्शन करण्यात आले आहे.
राष्ट्रीय शिक्षण धोरण (NEP) २०२० नुसार प्रत्येक शिक्षकाने दरवर्षी ५० तासांचे सतत व्यावसायिक विकास (Continuous Professional Development CPD) प्रशिक्षण पूर्ण करणे अपेक्षित आहे. त्या अनुषंगाने सदर "AI Saathi for Educators" या ऑनलाईन कोर्ससाठी ४ तासांचे CPD प्रशिक्षण श्रेय (Weightage) निश्चित करण्यात आले आहे. त्यामुळे राज्यातील इयत्ता १ ली ते १२ वी पर्यंत अध्यापन करणाऱ्या सर्व शिक्षकांनी सदर कोर्स पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
या कोर्ससाठी दिनांक ३१ ऑगस्ट २०२६ पर्यन्त प्रवेश घेता येणार असून कोर्स पूर्ण करण्याची अंतिम मुदत दिनांक ३० सप्टेंबर २०२६ आहे.
त्यामुळे आपल्या कार्यक्षेत्रातील सर्व शाळांना आवश्यक सूचना देऊन राज्यातील इयत्ता १ ली ते १२ वी पर्यंत अध्यापन करणाऱ्या सर्व शिक्षकांनी विहित कालावधीत कोर्समध्ये प्रवेश घेऊन अंतिम मुदतीपूर्वी कोर्स पूर्ण करतील, याबाबत आवश्यक कार्यवाही करावी.
महत्त्वाचे मुद्दे:
- इयत्ता १ ली ते १२ वी पर्यंत अध्यापन करणाऱ्या सर्व शिक्षकांसाठी हा कोर्स पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
- हा कोर्स DIKSHA Portal वर उपलब्ध आहे.
- कोर्समध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), मशीन लर्निंग, जबाबदार AI वापर, अध्यापनातील AI चा उपयोग आणि प्रशासकीय कामातील AI याबाबत प्रशिक्षण दिले जाते.
- हा कोर्स ५ तासांचा CPD (Continuous Professional Development) प्रशिक्षण म्हणून ग्राह्य धरला जाईल.
- प्रवेशाची अंतिम तारीख: दिनांक ३१ ऑगस्ट २०२६
- कोर्स पूर्ण करण्याची अंतिम तारीख: दिनांक ३० सप्टेंबर २०२६
DIKSHA Portal वर "AI Saathi for Educators" कोर्स पूर्ण करण्याची प्रक्रिया
-
DIKSHA App मोबाईलमध्ये डाउनलोड करा किंवा DIKSHA पोर्टलवर लॉगिन करा.
-
नवीन वापरकर्ता असल्यास नोंदणी (Sign Up) करा.
- मोबाईल नंबर/ई-मेल वापरा.
- OTP पडताळणी करा.
- संपूर्ण प्रोफाइल भरा (राज्य – महाराष्ट्र, शिक्षक पद, शाळा इ.).
-
लॉगिन केल्यानंतर Courses किंवा DIKSHA Courses विभाग उघडा.
-
Search मध्ये AI Saathi for Educators असे टाइप करा.
-
संबंधित कोर्स निवडून Enroll वर क्लिक करा.
-
कोर्समधील सर्व व्हिडिओ, वाचन साहित्य आणि उपक्रम पूर्ण करा.
-
शेवटी असलेली Quiz/Assessment पूर्ण करा.
-
कोर्स 100% पूर्ण झाल्यानंतर Certificate डाउनलोड करून जतन करा.
महत्त्वाच्या तारखा
- प्रवेशाची अंतिम तारीख: दिनांक 31 ऑगस्ट 2026
- कोर्स पूर्ण करण्याची अंतिम तारीख: दिनांक 30 सप्टेंबर 2026
खालील लिंक वर क्लिक करा


आपली प्रतिक्रिया व सूचना